Shakespeare en rozen

 

A rose by any other name would smell as sweet.

 

Ik weet niet hoe bewust hij ermee mee bezig was, maar Shakespeare kende het principe van non-dualiteit. Het klinkt zo vaak door in wat hij schrijft. Bovenstaand citaat is een van mijn favoriete zinnen uit zijn oeuvre. Het is een zin die mooi klinkt nog voor je begrepen hebt waar het nu eigenlijk over gaat. Poëzie dus. Hij bedoelt dat als een roos geen roos zou genoemd worden, ze nog evenveel zichzelf zou zijn. Onze manier van denken wordt heel erg bepaald door onze taal. Alleen al omdat taal categoriseert. Ze onderscheidt ook. Ze benoemt in de eerste plaats van elkaar te onderscheiden ‘dingen’. Kwantumfysicus D. Bohm, een van mijn andere inspirators, stelde dat de wetenschap niet verder kon evolueren als die zich niet zou ontdoen van de taal zoals wij die kennen, van de assumpties die die taal met zich meebrengt. Hij ontwikkelde zelf een taal waarbij hij veel meer werkwoorden gebruikte, met de bedoeling om eerder de processen te beschrijven dan de dingen. Toen hij op het einde van zijn leven bij de Blackfoot-Indianen op bezoek ging, ontdekte hij dat de stam een taal sprak zoals de zijne. Ze benoemden een vis aan de hand van zijn beweging in het water, een boom aan de hand van de manier waarop de wind erdoorheen waait. Een mens kon tijdens zijn leven veranderen van naam, volgens de daden die hij verrichtte. Heel verfrissend lijkt me dat. Stel je voor dat wij zo af en toe eens onze naam konden opgeven? Hoe zou het zijn als we onze gehechtheid aan onze identiteit, die we toch heel erg verbinden met onze naam, konden loslaten? Het lijkt me wel wat.

Maar Shakespeare dus. Die ook schreef: To be or not to be, that’s the question. Dat denk ik dus ook. Of much ado about nothing. Inderdaad. Zoveel energie, gedachten, gaan naar wat eigenlijk niets voorstelt. Als we onze gedachten onderzoeken, dan worden we daar helder over. We zien dat zij onze ervaring bepalen en niet de realiteit. De dingen zijn niet goed of slecht, die zijn alleen wat ze zijn. Shakespeare zegt het zo:

 

Nothing is either good or bad, but thinking makes it so.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *